Innovatie

Filter op thema

Agropol Workshop in Lissabon op 13 oktober 2017: cross-border cooperation in agro-food


Hoe kan grensoverschrijdende expertise over agribusiness worden samengebracht en bevorderd om daarmee economisch perspectiefrijke agribusiness regio’s te krijgen? Dit is de vraagstelling achter het Agropol project, een pilot gefinancierd door de Europese Commissie. Een consortium van IDEA Consult, METIS en de universiteit van Gent voert het Agropol project uit. Op 13 oktober 2017 organiseerde het consortium in Lissabon een workshop over het project. 

Aanpak van het Agropol project
Het project kent een aantal stappen:
- Maken van 'state of the art' en inventarisatie rond bestaande grensoverschrijdende samenwerking;
- Ontwikkelen van een strategie voor grensoverschrijdende samenwerking;
- Inbrengen van de strategie in twee nieuwe projecten;
- Verzamelen van leerervaringen en ontwikkelen van blue print voor grensoverschrijdende initiatieven;
- Kennisverspreiding en communicatie.

Het project loopt nog; de workshop was een gelegenheid om de resultaten tot nu toe te delen en een moment voor het verzamelen van leerervaringen.

Tussenresultaten
Uit de state of the art en inventarisatie volgen een aantal observaties. Het beeld bestaat dat de mogelijkheden voor grensoverschrijdende samenwerking nog niet ten volle worden benut, bijvoorbeeld ten aanzien van de mogelijke voordelen van schaal, kritische massa of mogelijke voordelen voor waarde ketens (door complementariteit tussen voorzieningen/machines en deze met elkaar te verbinden).

Er zijn verschillende kaders waarbinnen grensoverschrijdende initiatieven opgepakt worden zoals Interreg, Leader, EIP- Agri en S3 Thematic platforms. Overigens is ruraal niet hetzelfde als regionaal en de kaders kunnen hier een verschillend accent hebben.

Een aantal praktische aspecten waar bij grensoverschrijdende samenwerking op gelet moet worden zijn o.a.:
- Het opbouwen van een vertrouwensband en een urgentie rond een gezamenlijke behoefte;
- Betrokkenheid van ondernemers;
- De rol van de overheid;
- Gemeenschappelijke structuur voor management en samenwerking. 

De twee projecten waar het Agropol consortium mee werkt zijn: Karinthië (Oostendrijk) -Slovenië en EURO–ACE (Alentejo /Portugal – Centro/Portugal – Extremadura/Spanje. De ervaringen die uit deze projecten naar voren komen zullen dienen als benchmark voor een grensoverschrijdend agro-food samenwerkingsmodel.

Voorbeelden van grensoverschrijdende projecten
In het EURO–ACE project is veel aandacht besteed aan het tot stand brengen van een strategie voor samenwerking op het vlak van Agrofood. Door middel van interviews met stakeholders is een beeld ontstaan op welk vlak samenwerking gewenst is: o.a. voor klimaatverandering en voor de fruitteelt en tuinbouw.

Het Karinthië – Slovenie project werkt in hun strategie langs 3 lijnen: samenwerking op het vlak van melkveehouderij, samenwerking in scholing en advies en samenwerking in de hout en bosindustrie. De samenwerking in de melkveehouderijsector moet leiden tot eerlijke prijzen, een hogere toegevoegde waarde en het veiligstellen van werkgelegenheid. De eerste signalen voor deze samenwerking zijn positief. De vermarkting van producten is veelal niet iets waar de gemiddelde (kleinschalige) boer in de regio zich mee bezighoudt en samenwerking op dit vlak kan een duidelijke meerwaarde hebben. Samenwerking in de hout en bosindustrie lijkt moeilijker van de grond te komen. Mogelijk omdat veel in privébezit is en de meerwaarde van samenwerking (nog) niet gezien wordt.

Naast samenwerkingsverbanden die met directe buurlanden plaatsvindt zijn er ook andere typen samenwerkingsverbanden mogelijk. Tijdens de workshop was er aandacht voor het EPAM project: bedrijfsontwikkeling op het vlak van aromatische en medicinale planten in Portugal. Dit project houdt zich onder andere bezig met het verzorgen van een nationaal netwerk voor de sector en kennis en expertiseopbouw voor de sector. Het creëren van “face-to-face” contactmomenten maken een belangrijk onderdeel uit van dit project.

Daarnaast werd het Smart Specialisation Agro-food platform (ERIAFF netwerk) gepresenteerd. Dit platform heeft tot doel om investeringen in innovatie op het gebied van agrofood te bevorderen.

Verschillende manieren om grensoverschrijdende samenwerking in te vullen
Tijdens de workshop was er ook gelegenheid voor de deelnemers om hun persoonlijke ervaringen in te brengen in een aquarium discussie. In deze discussie kwam onder andere naar voren dat er tussen landen verschillen bestaan bij het inzetten van maatregelen. Sommige deelnemers meldden dat Leader geen mogelijkheid biedt voor transnationale samenwerking, anderen gaven aan dat die mogelijkheid er wel was. Ook werd in de discussie onderstreept dat het van belang is om goed te bepalen welke partijen van wezenlijk belang zijn: wie moet er absoluut bij zijn. De samenwerking moet ook weer niet te zwaar opgetuigd worden, de kunst is het goede niveau te vinden.

Interessante documenten bij deze bijeenkomst zijn hier te vinden.

Discussies

Geen discussies